Go Tahtası
Go, üzerinde dikey ve yatay kesişen çizgilerden oluşan bir kare tahta üzerinde oynanır.
Go tahtası boyutları 9×9, 13×13 ya da 19×19 çizgidir.
19×19 resmi turnuva boyutudur.
Tahtanın üzerindeki koyu noktalar handikap taşlarının bulunması gereken yerleri gösterir.
Geçerli Hamleler
Oyuna boş bir tahta üzerinde başlanır.
Go oyununda hamleler çizgilerin kesişim noktalarına yapılır.
Bu, satranç ve dama gibi alışıla gelmiş diğer oyunlardan farklıdır.
Şekilde oyun başlangıcındaki ilk dört hamleyi gösteriyoruz.
Hamleler oynama sırasını göstermek için sıralanmıştır.
Go oyununda ilk hamleyi Siyah yapmaktadır!
Diğer bir geçerli hamle de, şekilde gösterilemeyen pas’tır. İki oyuncu da pas geçtiğinde oyun biter.
Handikaplı oyunlarda Siyah oyuncunun aldığı handikap sayısına göre tahtada hazır bulunan Siyah taşları olur ve oyuna Beyaz başlar.
Taş Alma
Bir Go oyunu sırasında bir veya daha çok taş, çevresi tamamen çevrilerek; yani çevrelerindeki tüm açık noktalar doldurularak esir alınabilir.
İki örnek verirsek: Üstteki şekilde bir taşın esir edilmesi gösteriliyor. Siyah A noktasına oynadığında Beyaz taş esir olur ve tahtadan kaldırılır.
İkinci şekil ise üç taşın esir alınmasını göstermekte. Siyah A noktasına oynadığında esir aldığı beyaz taşları tahtadan kaldırarak sağdaki şekli oluşturur.
Oyunun Amacı
Go’da amaç, tahta üzerinde rakibinizden daha fazla alan kazanmaktır. Bu kazanılan alan tahta üzerine yerleştirilen taşlarınızın çevrelediği ve hakimiyetinde tuttuğu tüm kesişim noktalarının toplamıdır.
Şekil bir bitmiş oyunu gösteriyor.
Bu oyunun sonucu : Siyah’ın tahta üzerinde 27 kesişim noktası yani 27 puanı vardır. Beyaz’ın da tahta üzerinde 27 kesişim noktası yani 27 puanı vardır.
Oyun berabere bitmiş gibi görünsede, Komi eklenmesiyle oyunu Beyaz oyuncu kazanır.
Go oyununun sonunda Beyaz’ın puanlarına “Komi” adı verilen puan eklenir. Bunun sebebi oyuna başlayan ve ilk hameyi yapan Siyah’ın avantajını oyun sonunda Beyaz adına dengelemektir. Komi 0.5 veya 6.5 gibi yarım puan içeren bir puandır. Bu sayede oyunlar berabere bitmez ve oyunculardan biri galip gelir.
Ko
Dia 1: Siyah Beyaz taşı atari durumuna düşürdüğünde
Dia 2: Beyaz taşını koruyabilir
Dia 3: Ya da korumamayı seçip başka bir yere oynayabilir. Bu durumda Siyah Beyaz taşı esir alabilir.
Ama şimdi sıra Beyaz’ın…
Dia 4: Beyaz da Siyah’ın taşını almaya karar verebilirdi…
Dia 5: Daha sonra Siyah da önceki (Dia 1) pozisyonu oluşturarak Beyaz’ın taşını almaya çalışabilirdi.
Bu hareketler kendi içinde sonsuza dek tekrar edebilir. Bunu engellemek için oyunun özel bir kuralı vardır; Ko (Japonca) kuralı. Ko kuralı aynı pozisyonun (tüm tahta üzerinde!) kendini tekrar etmesini engeller. Oyncular Ko durumu olduğunda önce tahtada başka bir yere oynamak zorunda kalırlar, bu hamlelerine cevap alabilirlerse, geri dönüp Ko durumundaki rakip taşı tekrar alabilirler. Rakip de aynı şekilde başka yere oynamak durumunda kalır. Bu duruma Ko savaşı denir.